ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ
Ο Δίας, ο πανίσχυρος πατέρας όλων των θεών και της ανθρωπότητας, δεν φημιζόταν για την πίστη του στη σύζυγο του, την θεά Ήρα. Αντιθέτως, παρασυρόταν συχνά από τον έρωτα, είτε κάποιας θεότητας είτε θνητής που του άρεσε. Ένας από αυτούς τους έρωτες, με τη θνητή πριγκίπισσα Αλκμήνη, έφερε στον κόσμο τον Ηρακλή, τον πιο ένδοξο ήρωα της ελληνικής μυθολογίας. Σαν να μην έφτανε η μοιχεία του Δία, ο σκανδαλιάρης θεός Ερμής έβαλε τον μικρό Ηρακλή στο στήθος της Ήρας για να τον θηλάσει όσο εκείνη κοιμόταν. Όταν η θεά ξύπνησε και κατάλαβε τι είχε συμβεί, τράβηξε απότομα τον Ηρακλή από το στήθος της με αποτέλεσμα το μητρικό της γάλα να ξεχυθεί στους ουρανούς, δημιουργώντας έτσι τον Γαλαξία.
H δική μας διαδρομή, Γαλακτοκτομικοί Θησαυροί, βρίσκεται εδώ, στην Κύπρο και είναι γεμάτη με παραδοσιακά τυριά και γαλακτοκομικά προϊόντα, που λάμπουν σαν αστέρια στο γευστικό μας σύμπαν.




Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ
Από τα μέσα Ιανουαρίου μέχρι το τέλος Ιουλίου είναι η εποχή που παράγεται ένα καλύτερης ποιότητας γάλα και σε μεγαλύτερες ποσότητες. Ιδιαίτερα από τον Μάρτιο μέχρι Ιούνιο, οι στάνες και τα χωριά γεμίζουν ζωή καθώς τότε φτιάχνονται τα περισσότερα γαλακτοκομικά προϊόντα. Από το τέλος Αυγούστου μέχρι και τον Σεπτέμβριο όμως που μειώνεται η παραγωγή γάλακτος οι Κύπριοι φτιάχνουν μιαν άλλη νοστιμιά, τον τραχανά.
Στα χωριά της Κύπρου, πολλές γυναίκες συνεχίζουν να τηρούν τις παραδόσεις που πέρασαν από γενιά σε γενιά. Στα σπίτια τους, φτιάχνουν ακόμη για την οικογένεια και τους γνωστούς τους μικρές ποσότητες χαλουμιού που είναι πλέον προϊόν Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης και αναρής. Ξεχωριστή θέση έχει και το Παφίτικο τυρί, γνωστό και ως το «τυρί του Πάσχα». Παρασκευάζεται από πρόβειο ή αιγινό γάλα ή μείγμα και των δύο. Είναι σκληρό τυρί με κιτρινωπό χρώμα και με χαρακτηριστική γεύση και μυρωδιά. Πάνω στην επιφάνειά του φαίνονται ακόμη τα σημάδια από το ταλάρι, το παραδοσιακό καλαθάκι σε κυλινδρικό σχήμα. Παρασκευάζεται κυρίως κατά τους μήνες Φεβρουάριο–Απρίλιο όπου υπάρχει αρκετή παραγωγή γάλακτος και αποτελεί το βασικό συστατικό των Πασχαλινών φλαούνων. Στην περιοχή Τυλληρίας της επαρχίας Λευκωσίας θα βρείτε το Χαλίτζι, ένα ιδιαίτερο ντόπιο τυρί που παράγεται αποκλειστικά εκεί. Αντίθετα, το παλιό Ακανθιώτικο τυρί δεν φτιάχνεται πια αλλά παραμένει στις αναμνήσεις των παλαιοτέρων. Το Κυπριακό κεφαλοτύρι που είναι μια παραλλαγή του Παφίτικου τυριού παρασκευάζεται επίσης από αιγινό και πρόβειο γάλα. Και βέβαια, πολύ αγαπητό είναι το Κυπριακό γιαούρτι, ιδιαίτερα το πρόβειο με την πλούσια, κρεμώδη υφή και την λίγο πιο ξινή γεύση.
Ανάμεσα στους γαλακτοκομικούς θησαυρούς της Κύπρου ξεχωρίζει και το δροσερό ποτό Αΐράνι. Οι ντόποιοι το απολαμβάνουν παγωμένο στα παραδοσιακά καφενεία των χωριών. Καθώς ακολουθείτε την διαδρομή, κάντε μια στάση σε τοπικά αρτοποιεία και δοκιμάστε τις αγαπημένες μας τυρόπιτες. Μην παραλείψετε επίσης να γευτείτε τις Κυπριακές ραβιόλες (ραφκιόλες), μια νόστιμη παραλλαγή των ιταλικών ραβιόλι, κατάλοιπο της Ενετικής περιόδου. Όμως αντί για την παραδοσιακή γέμιση των Ιταλών, οι γυναίκες στην Κύπρο πρόσθεσαν ντόπιο χαλούμι και ξερό δυόσμο.
Για μια ξεχωριστή εμπειρία, επισκεφτείτε μια φάρμα με γαϊδουράκια. Εκεί μπορείτε να κάνετε μια βόλτα και να δοκιμάσετε γαϊδουρινό γάλα και τα παράγωγα του όπως μπισκότα, σοκολάτες, ακόμα και καλλυντικά. Το γαΐδουρινό γάλα θεωρείται πολύ ευεργετικό και πιστεύεται ότι ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα και μειώνει την πίεση του αίματος.
Στο ταξίδι σας μέσα από τα χωριά είναι πολύ πιθανό να συναντήσετε κοπάδια από πρόβατα και κατσίκες να διασχίζουν νωχελικά τον δρόμο υπό την καθοδήγηση ενός έμπειρου βοσκού. Περιμένετε υπομονετικά στο αυτοκίνητό σας και απολαύστε αυτή τη χαρακτηριστική εικόνα της Κυπριακής υπαίθρου. Αν πάλι θελήσετε να επισκεφτείτε μια φάρμα ή μια μικρή μάντρα για να δείτε από κοντά τα ζώα και τις κτηνοτροφικές ασχολίες, η καλύτερη εποχή είναι μεταξύ Οκτωβρίου – Ιανουαρίου. Αν σταθείτε τυχεροί, ίσως δείτε ακόμη και νεογέννητα αρνάκια ή κατσικάκια! Πάντα όμως με την άδεια του κτηνοτρόφου ή του βοσκού.
ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ
Στην αρχαία Αμαθούντα έζησε κάποτε ο Πυγμαλίωνας, ένας γλύπτης με σπάνιο ταλέντο. Τα έργα του ήταν τόσο ζωντανά και όμορφα που όσοι τα έβλεπαν πίστευαν πως θα μπορούσαν να ζωντανέψουν ανά πάσα στιγμή. Προστάτιδα θεότητα της Αμαθούντας ήταν η Αφροδίτη. Στο πλαίσιο της λατρείας της, οι γυναίκες της Κύπρου είχαν την υποχρέωση να εξασκούν την «ιερή πορνεία». Δηλαδή δεν επιτρεπόταν να παντρευτούν όσο ήταν παρθένες, καθώς η παράδοση έλεγε πως ο άνδρας που θα παντρευόταν μια παρθένα θα έπρεπε να πολεμήσει με τους θεούς για χάρη της.
Έτσι, οι γυναίκες έπρεπε να περιμένουν τους προσκυνητές και να τους προσφέρουν την παρθενιά τους προς τιμή της Αφροδίτης. Ωστόσο, οι γυναίκες της Αμαθούντας αρνήθηκαν να εκπληρώσουν αυτό το ιερό καθήκον. Ως αποτέλεσμα, η οργισμένη Αφροδίτη τις τιμώρησε: καταλήφθηκαν από ερωτική μανία και προσέφεραν τον εαυτό τους αδιακρίτως σε κάθε άντρα που συναντούσαν.
Αυτή η συμπεριφορά τους γέμισε αηδία τον νεαρό Πυγμαλιώνα. Στην προσπάθειά του να τις αποφύγει δημιούργησε ένα πανέμορφο άγαλμα μιας νεαρής κόρης από πάλλευκο μάρμαρο. Το άγαλμα ήταν τόσο όμορφο που ο Πυγμαλίωνας ερωτεύτηκε το ίδιο του το δημιούργημα και ικέτευσε την θεά να το ζωντανέψει ώστε να γίνει γυναίκα του. Η Αφροδίτη εισάκουσε τις προσευχές του. Μια μέρα, μετά την επιστροφή του στο σπίτι από το ναό της θεάς, βρήκε το άγαλμα ολοζώντανο. Ο Πυγμαλίωνας ονόμασε τη νεαρή κόρη «Γαλάτεια» γιατί το δέρμα της ήταν λευκό όπως το γάλα. Από την ένωσή τους προέκυψε η Πάφος, η οποία παντρεύτηκε έναν πρίγκιπα στη Φοινίκη. Ο γιος της Πάφου, ο Κινύρας, όταν ενηλικιώθηκε επέστρεψε στην Κύπρο και ίδρυσε την πόλη της Πάφου.




















